Jak, dzięki spółce na Cyprze, obniżyć do 9% PIT od dywidendy?

Dzięki zgrabnej różnicy w językowych wersjach polsko-cypryjskiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, zamiast 19% zryczałtowanego podatku od dywidendy ze spółek cypryjskich, polscy rezydenci płacą realnie zaledwie 9% PIT.

IPPB2/415-494/09-2/LK – 2009.10.19 Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie:

Wnioskodawca, (dalej: Osoba Fizyczna) jest obywatelem Polski mającym miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w Polsce. Oznacza to, iż Osoba Fizyczna podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce i tym samym jest zobowiązana do rozliczania w Polsce dla celów podatkowych od wszystkich uzyskiwanych dochodów, w tym dochodów uzyskiwanych poza granicami Polski. Osoba Fizyczna jest udziałowcem spółki z siedzibą na Cyprze (dalej: spółka cypryjska). Spółka cypryjska na podstawie określonych dokumentów, w tym uchwał podejmowanych przez odpowiednie organy tej spółki dokonuje na rzecz Osoby Fizycznej wypłat należności. Należności te na gruncie cypryjskiego ustawodawstwa są kwalifikowane jako dywidendy.

Osoba Fizyczna jest każdorazowo zarówno odbiorcą jak i właścicielem dywidendy wypłacanej przez spółkę cypryjską.
Mając na uwadze powyższe oraz obowiązek spoczywający na Osobie Fizycznej w zakresie rozliczania dla celów podatkowych w Polsce wszystkich uzyskiwanych dochodów, Osoba Fizyczna zobligowana jest do uwzględnienia w rocznym rozliczeniu podatkowym dywidend uzyskiwanych od spółki cypryjskiej. Oznacza to, iż Osoba Fizyczna zobowiązana jest do prawidłowego ustalenia kwoty podatku dochodowego należnego od omawianych przychodów.

Prawidłowe jest stanowisko, zgodnie z którym przy obliczaniu podatku należnego do zapłaty w Polsce z tytułu dywidendy otrzymanej od spółki cypryjskiej Osoba Fizyczna jest uprawniona do obniżenia 19% zryczałtowanego podatku dochodowego o kwotę podatku cypryjskiego wynoszącą 10% wartości dywidendy, bez względu na to, czy podatek ten został, czy też nie został faktycznie zapłacony na Cyprze.

Zgodnie z art. 4a ww. ustawy, art. 3 ust. 1 stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu, których stroną jest Polska.

Stosownie do art. 10 ust. 1 Umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Cypru w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku, sporządzonej w Warszawie dnia 4 czerwca 1992 r. (t. j. Dz. U. z 1993 r. Nr 117, poz. 523), dywidendy wypłacane przez spółkę mającą siedzibę w Umawiającym się Państwie osobie mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim Umawiającym się Państwie mogą być opodatkowane w tym drugim Państwie.

Zgodnie z art. 10 ust. 2 polsko – cypryjskiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, dywidendy te mogą być również opodatkowane w tym Umawiającym się Państwie i według prawa tego Państwa, w którym spółka wypłacająca dywidendy ma swoją siedzibę, ale jeżeli odbiorca dywidend jest ich właścicielem, to podatek wymierzony nie może przekroczyć 10 % kwoty dywidend brutto.

Postanowienia niniejszego ustępu nie naruszają opodatkowania spółki od zysku, z którego są wypłacane dywidendy. Należy zauważyć, że określenie „dywidendy”, o którym mowa w polsko-cypryjskiej umowie o
unikaniu podwójnego opodatkowania oznacza dochody z akcji lub innych praw związanych z udziałem w zyskach i nie odnoszących się
do roszczeń z tytułu wierzytelności, jak również dochody z innych udziałów w spółce, które są traktowane w ten sam sposób, jak dochód z akcji, zgodnie z ustawodawstwem podatkowym Państwa, w którym spółka dokonująca jego podziału ma siedzibę.

W myśl art. 24 ust. 1 lit. b) polsko – cypryjskiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania jeżeli osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce osiąga dochód, który zgodnie z postanowieniami artykułu 10, 11 i 12 niniejszej umowy może być opodatkowany na Cyprze, to Polska zezwoli na potrącenie od podatku dochodowego tej osoby kwoty równej podatkowi dochodowemu zapłaconemu na Cyprze. Takie potrącenie nie może jednak przekroczyć tej części podatku wyliczonego przed dokonaniem potrącenia, która odnosi się do dochodu uzyskanego na Cyprze.

Zgodnie natomiast z art. 24 ust. 3 polsko – cypryjskiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania uważa się, że podatek, o którym mowa w niniejszym artykule pod literą b) ustępu 1 i w ustępie 2, podlegający zapłaceniu w Umawiającym się Państwie, obejmuje jakąkolwiek kwotę, która byłaby płatna z tytułu podatku, z wyjątkiem jakiejkolwiek ulgi, zwolnienia lub innych obniżek
przyznanych przez ustawodawstwo Umawiającego się Państwa.

W rozumieniu art. 10 ust. 2 oraz art. 11 ust. 2 rozumie się, że stawka podatku wynosi 10% kwoty brutto dywidend i odsetek, a w rozumieniu art. 12 ust. 2 stawka podatku wynosi 5% kwoty brutto należności licencyjnych. Umowa stanowi, iż w przypadku trudności interpretacyjnych jej postanowień, rozstrzygające jest brzmienie przepisów zawarte w tekście angielskim.

Art. 24 ust. 1 lit. b) polsko – cypryjskiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania w wersji angielskiej dotyczy potrącenia w Polsce od podatku dochodowego osoby mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce kwoty równej podatkowi dochodowemu płatnemu na Cyprze, a nie jak wskazuje na to polska wersja umowy zapłaconemu na Cyprze.

Angielskie wyrażenie „tax payable” użyte w tym kontekście oznacza bowiem podatek podlegający zapłaceniu/należny do zapłaty. Natomiast angielskie wyrażenie „but for” użyte w kontekście art. 24 ust. 3 polsko – cypryjskiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania należy tłumaczyć jako „gdyby nie” a nie jako „z wyjątkiem”.

Zgodnie z powyższym zdanie pierwsze w art. 24 ust. 3 umowy należy tłumaczyć w następujący sposób: „Uważa się, że podatek, o którym mowa w niniejszym artykule pod literą b) ustępu 1 i w ustępie 2, podlegający zapłaceniu w Umawiającym się Państwie, obejmuje jakąkolwiek kwotę, która byłaby płatna z tytułu podatku, gdyby nie jakiekolwiek ulgi, zwolnienia lub inne obniżki przyznane przez ustawodawstwo Umawiającego się Państwa.”

Reasumując należy stwierdzić, iż Wnioskodawca ma prawo do odliczenia od podatku należnego w Polsce kwoty podatku w wysokości 10% wartości dywidendy, które stanowiłyby podatek do zapłacenia na Cyprze, gdyby nie zwolnienie tego rodzaju dochodów od podatku zgodnie z prawem cypryjskim.

Upominki na imprezach promocyjnych kosztem podatkowym

“Spółka może wydatki na zakup słodyczy, gadżetów firmowych oraz nagród rzeczowych rozdawanych podczas imprez promocyjnych uznawać jako koszty uzyskania przychodów, gdyż działania te mają na celu zwiększenie przychodów Spółki” – wynika z interpretacji wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie 10 października 2009 r. (IPPB5/423-432/09-6/JC)

Opłata przygotowawcza do pożyczki rozłożona w kosztach na lata

“Wydatki z tytułu opłaty przygotowawczej należy zaliczyć do kosztów
uzyskania przychodów proporcjonalnie do długości trwania umowy pożyczki” – taką interpretację urzędową, wydał 13 października 2009 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie (IPPB5/423-523/09-4/JC).

W pytaniu zadanym do MF, podatnik przedstawił stan faktyczny, w którym zawarcie umowy pożyczki przez spółkę związane jest z wypłaceniem pożyczkodawcom opłaty przygotowawczej stanowiącej 10% pożyczanej kwoty. Zdaniem podatnika i w związku z tym i organów podatkowych, w takiej sytuacji nie zalicza się opłaty przygotowawczej jednorazowo do kosztów podatkowych.

Interpretację wydano w oparciu o art. 15 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych , który stanowi, że koszty uzyskania przychodów, inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami, są potrącalne w dacie ich poniesienia. Jeżeli koszty te dotyczą okresu przekraczającego rok podatkowy, a nie jest możliwe określenie, jaka ich część dotyczy danego roku podatkowego, w takim przypadku stanowią koszty uzyskania przychodów proporcjonalnie do długości okresu, którego dotyczą.

Błędy w formularzu PIT-O

W składanym za 2008 r. formularzu “odliczeniowym” PIT-O znajdują się dane, które powinny mieć zastosowanie dopiero w przyszłym roku (w rozliczeniu za 2009 r.). Powstałe zamieszanie wymagało kolejnej “powielaczowej” interwencji ministerstwa finansów:

“W związku z pojawiającymi się wątpliwościami dotyczącymi konstrukcji załącznika PIT/O za 2008 r., Ministerstwo Finansów uprzejmie informuje.

Podatnicy, którzy są uprawnieni do skorzystania z ulgi na dzieci i składają wraz z zeznaniem podatkowym za 2008 r. załącznik PIT/O, nie mają obowiązku wypełniania części E tego druku. Informacja taka widnieje zarówno na formularzu (treść przypisu czwartego), jak i na stronie siódmej w broszurze informacyjnej do tego załącznika.

Jeżeli jednak podatnik nie zwróci uwagi na wyjaśnienia zawarte na druku PIT-O i broszurze oraz:
- wypełni część E formularza (przeznaczoną do rozliczenia ulgi prorodzinnej na nowych obowiązujących począwszy od 2009 r., zasadach) – nie będzie wzywany do urzędu skarbowego, gdyż nie jest to błąd wymagający korekty;
- zastosuje do rozliczenia za 2008 r. nowe zasady (tj. zastosuje miesięczną konstrukcję ulgi prorodzinnej) – nie straci prawa do ulgi w wysokości obowiązującej dla rozliczenia za 2008 r. Błąd ten będzie mógł naprawić poprzez złożenie korekty zeznania podatkowego. Czynności tej można dokonać w każdym czasie, aż do chwili przedawnienia zobowiązania podatkowego za dany rok.

Określając wzory formularzy Minister Finansów bierze pod uwagę przede wszystkim obowiązujące przepisy podatkowe, ale również stara się aby ich konstrukcja miała charakter uniwersalny, tak aby mogły one służyć podatnikom przez kilka lat.

Przepisy nowelizacji ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zostały uchwalone pod koniec 2008 r. i zawierały zmiany zarówno w odniesieniu do dochodów uzyskanych w 2008 r., jak i do kolejnych lat podatkowych. Z tych też względów, prace nad określeniem wzorów zeznań podatkowych za 2008 r. (i ich załączników) musiały zostać wstrzymane do czasu ogłoszenia nowych regulacji. W praktyce oznaczało to, że na opublikowanie oraz dystrybucję nowych wzorów zeznań pozostało bardzo niewiele czasu (jeden miesiąc).

Termin ukazania się nowych wzorów zeznań był bardzo ważny dla określonej grupy podatników. Zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, na osobach niemających miejsca zamieszkania w Polsce, ciąży obowiązek złożenia zeznania podatkowego przed opuszczeniem terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, stąd osoba niebędąca rezydentem Polski, która w styczniu lub lutym opuściła terytorium Polski jest zobligowana do złożenia przed tym dniem nie tylko zeznania podatkowego za rok 2008 ale również za rok 2009.
Aby umożliwić prawidłowe rozliczenie dochodów uzyskanych za 2009 r. należało również, w trybie pilnym, opracować kolejne wzory zeznań podatkowych dotyczące rozliczenia dochodów za 2009 r.
Biorąc powyższe pod uwagę zdecydowano się na określenie takiej konstrukcji zeznań podatkowych i ich załączników, które umożliwiałyby prawidłowe obliczenie zobowiązania podatkowego za rok 2008 jak i kolejne (uwzględniające zmiany wprowadzone nowelizacją ustawy).
Resort finansów ocenił, że tego rodzaju rozwiązanie będzie korzystne, bowiem pozwala na:
- efektywne wykorzystanie nakładu formularzy podatkowych wydrukowanych w ramach akcji rozliczeniowej „PIT 2008” (mogą być wykorzystane do rozliczenia dochodów za 2009, i to zarówno w trakcie tego roku podatkowego jak i po jego zakończeniu),
- wywiązanie się podatników rozliczających swoje dochody w trakcie 2009 r. (i za ten rok) z ciążących na nich obowiązków związanych z podaniem danych identyfikacyjnych dziecka, z tytułu którego korzystają z ulgi, o której mowa w art. 27f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (tzw. ulga na dzieci, której nowy kształt nadała wspomniana wyżej nowelizacja),
- zapoznanie się podatników z nowymi wymogami w zakresie korzystania z ulgi na dzieci z odpowiednio dużym wyprzedzeniem.”

Korekta deklaracji i zwrot nadpłaconego VAT możliwe po rozwiązaniu spółki cywilnej

Brak możliwości złożenia korekty deklaracji i wniosku przez wspólników rozwiązanej spółki cywilnej o stwierdzenie nadpłaty podatku VAT za okres, w którym spółka prowadziła działalność jest niezgodne z Konstytucją.
Tak orzekł Trybunał Konstytucyjny w wyroku wydanym 10 marca 2009 r. w odpowiedzi na pytanie prawne Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
TK orzekł, że art. 75 § 2 pkt 1 lit. b i § 3 oraz art. 81 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa w zakresie, w jakim nie regulują trybu złożenia korekty deklaracji i wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku od towarów i usług przez byłych wspólników rozwiązanej spółki cywilnej będącej podatnikiem tego podatku, są niezgodne z art. 2 w zw. z art. 64 ust. 1 Konstytucji i nie są niezgodne z art. 64 ust. 3 Konstytucji.
Trybunał Konstytucyjny wskazał na różnice w sposobie traktowania spółki cywilnej, w ramach której wspólnicy prowadzą wspólną działalność gospodarczą, na gruncie prawa cywilnego i podatkowego. Niezależnie od braku zdolności prawnej na tle prawa cywilnego spółka ta jest bowiem uznawana za podatnika podatku VAT. Kontrowersje, jakie powstają, ujawniają się najdobitniej w kontekście rozwiązania spółki. Przepisy kodeksu cywilnego nie wyodrębniają i nie regulują precyzyjnie fazy likwidacji spółki cywilnej. W praktyce funkcjonowania organów podatkowych przyjęta jest więc interpretacja, w myśl której spółka traci swój byt prawny – jako podatnik podatku VAT – z chwilą zaistnienia przyczyny rozwiązania spółki.
Zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej i ustawy o VAT na wspólnikach rozwiązanej spółki cywilnej ciąży odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe spółki, a także obowiązek sporządzenia tzw. spisu z natury i zapłaty podatku VAT od remanentu likwidacyjnego. Nie mają oni natomiast możliwości złożenia korekty deklaracji i wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku VAT za okres, w którym spółka prowadziła działalność. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, rozwiązanie takie narusza zasadę sprawiedliwości społecznej, rozpatrywaną w powiązaniu z wyrażonymi w art. 64 ust. 1 Konstytucji gwarancjami ochrony własności i innych praw majątkowych. Istniejąca niespójność rozwiązań prawa cywilnego i podatkowego oraz asymetria praw i obowiązków stosunku prawno-podatkowego powodują bowiem, że wspólnicy – jako osoby ponoszące ekonomiczny ciężar podatku i będące współwłaścicielami majątku spółki – nie mają możliwości odzyskania nienależnego świadczenia podatkowego.
Wyrok jest ostateczny, a jego sentencja podlega ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw (P 80/2008).